Uroczystości 400. rocznicy śmierci św. Jana Sarkandra w ołomunieckiej katedrze

  • 13 września 2020, Robert Karp

Centralne uroczystości związane 400. rocznicą śmierci św. Jana Sarkandra odbyły się 12 września 2020 r. w katedrze św. Wacława w czeskim Ołomuńcu. Przewodniczył im prymas Czech kard. Dominik Duka, który modlił się w asyście biskupów ołomunieckich, z przewodniczącym Episkopatu Czech abp. Janem Graubnerem.

W homilii kard. Duka zwrócił uwagę, że postać św. Jana Sarkandra – XVII-wiecznego księdza-męczennika ze Skoczowa – wciąż mocno przemawia do współczesnych: kapłanów i świeckich. Purpurat przypomniał, że poprzez sakrament chrztu św. wszyscy uczestniczymy w kapłaństwie powszechnym.

Hierarcha zwrócił uwagę, że św. Sarkander – „świadek wiary” – był jednocześnie miłującym nieprzyjaciół „sługą prawdy” i „sługą Chrystusa”. Podkreślił, że niesie on dziś przesłanie dla każdego z nas. „Jeśli będziemy obmawiali, osądzali niesłusznie drugiego człowieka, plotkowali, donosili na innego, a grozi to nie tylko świeckim, lecz także księżom i biskupom, przestaniemy służyć Chrystusowi” – ostrzegł prymas i wskazał, że św. Jan Sarkander, jako człowiek wielkiej modlitwy, inspiruje dziś do pogłębienia postawy modlitewnej współczesnych kapłanów przeżywających trudne chwile.

Uroczystości rozpoczęły się od litanii ku czci męczennika ze Skoczowa przy bocznym ołtarzu św. Jana Sarkandra z jego relikwiami.

Przed błogosławieństwem końcowym abp Graubner wręczył medal i dyplomy osobom zasłużonym dla archidiecezji ołomunieckiej. Za działalność naukową popularyzującą postać św. Jana Sarkandra srebrny medal z podobizną męczennika, wybity przez mennicę praską, otrzymał ks. prof. Józef Budniak z Cieszyna, bielsko-żywiecki referent ds. ekumenizmu.

Wśród gości z diecezji bielsko-żywieckiej obecny był także proboszcz skoczowskiej parafii śś. Apostołów Piotra i Pawła ks. Witold Grzomba, który otrzymał relikwie św. Jana Sarkandra oraz specjalny drewniany krzyż dla bp. Romana Pindla. Pamiątka, która zostanie uroczyście wręczona biskupowi 15 listopada br., wykonana została z resztek skrzypca – narzędzia tortur, na którym męczono świętego.

Uroczystości w ołomunieckiej katedrze odbyły się dzień po 161. rocznicy wyniesienia św. Jana Sarkandra na ołtarze przez papieża Piusa IX. W bulli beatyfikacyjnej papież podkreślił wówczas, że święty ten jest „prawdziwym świadkiem wiary”.

Ks. prof. Budniak zwrócił uwagę, że rocznicowe modlitwy w Ołomuńcu przypadły na dzień obchodu Najświętszego Imienia Maryi – wspomnienia rozszerzonego na cały Kościół po zwycięstwie króla Jana III Sobieskiego nad Turkami w bitwie pod Wiedniem, 12 września w 1683 r. „Jan Sobieski, udając się pod Wiedeń, 26 sierpnia 1683 r. zatrzymał się w Ołomuńcu, aby nawiedzić grób Jan Sarkandra, prosząc o jego wstawiennictwo przed bitwą. To dowodzi, że już wtedy, choć jeszcze nie był błogosławionym, Sarkander był otoczony powszechną czcią” – dodał ks. Budniak.

Jan Sarkander urodził się w Skoczowie na Śląsku Cieszyńskim. Po studiach w Ołomuńcu, Pradze i Grazu przyjął święcenia kapłańskie i prowadził aktywną działalność duszpasterską na Śląsku i Morawach. W 1620 r. został aresztowany i osadzony w więzieniu w Ołomuńcu. Został fałszywie oskarżony o sprowadzenie na Morawy polskich oddziałów najemnych, tzw. lisowczyków. Okrutnymi torturami próbowano zmusić go również do zdrady tajemnicy spowiedzi, jakiej wysłuchał od wielkorządcy Moraw Władysława Lobkovica. Nieugięty kapłan zmarł miesiąc później, 17 marca 1620 r., w wyniku ran zadanych przez oprawców.

W poczet błogosławionych zaliczył Jana Sarkandra papież Pius IX w roku 1859. Kanonizacji dokonał Jan Paweł II 21 maja 1995 roku w czeskim Ołomuńcu.