Opłatkowe spotkanie diecezjalnej Rady Ruchów Katolickich i Stowarzyszeń stało się okazją nie tylko do wspólnej modlitwy i wymiany życzeń, ale także do pogłębionej refleksji nad wyzwaniami stojącymi przed wspólnotami kościelnymi w rozpoczynającym się roku. Bp Roman Pindel, który przewodniczył 19 stycznia 2026 r. Mszy św. w kurialnej kaplicy, wskazał na szczególną odpowiedzialność ruchów, stowarzyszeń i organizacji katolickich za kształt formacji wiary w Kościele.

Biskup podkreślił, że nowy rok duszpasterski jest ważny dla wszystkich ruchów i wspólnot, ponieważ w sposób szczególny wzywa do krytycznej oceny i weryfikacji formacji religijnej, w której dojrzewa wiara, umacnia się nadzieja i wyraża chrześcijańska miłość w codziennym życiu. – To właśnie ruchy, stowarzyszenia i organizacje katolickie stanowią najbardziej żywą, dynamiczną i ożywiającą część Kościoła – zaznaczył hierarcha.

Wskazał, że przyjęcie Programu duszpasterskiego na rok 2026 może pomóc całemu Kościołowi w Polsce w odnowieniu i zdynamizowaniu formacji, ewangelizacji oraz katechezy.

Bp Roman Pindel nawiązał do hasła roku duszpasterskiego „Uczniowie – misjonarze”, zakorzenionego w adhortacji apostolskiej Evangelii gaudium. Jak podkreślił, w tym krótkim sformułowaniu zawarty jest cel, aby jeszcze więcej ludzi stawało się prawdziwymi uczniami Jezusa, a nie przestając słuchać i uczyć się od Niego, coraz pełniej podejmowało misję głoszenia Dobrej Nowiny o zbawieniu w Kościele i przez Kościół. Realizacja tego celu – mówił biskup – powinna dokonywać się na trzech poziomach: diecezji, parafii i rodziny. Zwracając się do uczestników spotkania, podkreślił, że jako reprezentanci nowych rzeczywistości kościelnych w skali diecezji ponoszą oni szczególną odpowiedzialność za ten wymiar.

W kazaniu bp Pindel wskazał również na metodę rozeznawania, proponowaną przez Komisję Duszpasterską Konferencji Episkopatu Polski. Odwołuje się ona do doświadczenia synodu o synodalności, ale może korzystać także z klasycznego schematu „widzieć – osądzać – działać” oraz z metod zaczerpniętych z Ćwiczeń duchowych św. Ignacego Loyoli. Podstawowymi narzędziami tego procesu są – jak podkreślił – modlitwa, słuchanie słowa Bożego we wspólnocie Kościoła, rozeznawanie oraz poszukiwanie takich rozwiązań, które zostaną rozpoznane jako pochodzące od Ducha Świętego. Doświadczenia diecezjalnej drogi synodalnej, od etapu słuchania po syntezę, biskup ocenił jako bardzo obiecujące.

Hierarcha odniósł się także do kontekstu życia Kościoła w Europie, naznaczonego postępującą laicyzacją, spłyceniem wiary oraz osłabieniem zaangażowania wiernych. W tym świetle przywołał doświadczenia zakonów męskich i żeńskich oraz malejącą liczbę alumnów i duchownych w Polsce. Jako przykład zróżnicowanej sytuacji wskazał m.in. siostry redemptorystki z Bielska-Białej, które – mimo niewielkiej liczby – dały początek nowym wspólnotom poza granicami kraju, a także zgromadzenia, w których od wielu lat nie pojawiają się nowe powołania, a średnia wieku sióstr jest bardzo wysoka.

Bp Roman Pindel mówił o trudnych procesach, przed którymi stoją dziś liczne zgromadzenia zakonne: rozeznawaniu kierunków zmian, zamykaniu wspólnot, redefiniowaniu zaangażowań oraz mierzeniu się z problemami związanymi ze starością i odchodzeniem ostatnich członków. Zwrócił uwagę, że niektóre zakony trwają dzięki niezmiennemu zapotrzebowaniu na ich charyzmat, inne zaś – zwłaszcza powstałe w XIX wieku – muszą na nowo odczytać swoje miejsce i misję we współczesnym świecie. Powrót do pierwotnej troski o ubogich, jak pokazuje przykład kapucynów, może stać się przestrzenią odnowy i rodzenia się nowych powołań.

Duchowny przypomniał, że w każdym procesie rozeznawania w centrum musi pozostawać konkretny człowiek. Przywołując słowa św. Jana Pawła II z encykliki Redemptor hominis, podkreślił, że człowiek jest drogą Kościoła, a więc powinien być także drogą każdej wspólnoty, ruchu i stowarzyszenia. – Nawet najbardziej elitarna grupa w Kościele istnieje dla dobra człowieka, jego rozwoju i zbawienia – zaznaczył, stawiając pytanie, czy zapomnienie o „najmniejszym” i jego realnych potrzebach nie jest jedną z przyczyn braku nowych osób gotowych do włączenia się w życie wspólnot.

Na zakończenie kazania bp Roman Pindel zachęcił do intensywnej pracy duchowej i owocnego rozeznawania.

Eucharystię z biskupem celebrowali: dyrektor Wydziału Duszpasterstwa Ogólnego i asystent kościelny Rady Ruchów i Stowarzyszeń Katolickich diecezji bielsko-żywieckiej ks. Piotr Hoffmann, dyrektor krajowy Apostolstwa Dobrej Śmierci ks. Andrzej Tron MSF, o. Roman Janusz OFMConv z Harmęż i ks. Tadeusz Cader CSMA z Rycerki Górnej.

Muzyczną oprawę spotkania zapewnił zespół „Jedlicki” z Pewli Wielkiej.

fot. Irena Olma