Dziełami Johanna Sebastiana Bacha, Wolfganga Amadeusza Mozarta, Maxa Regera i Eugène’a Gigouta zainaugurowano 4 lipca w bazylice katedralnej św. Mikołaja w Bielsku-Białej II Katedralny Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej. Przed licznie zgromadzoną publicznością wystąpił organista Arkadiusz Popławski, który zakończył recital efektowną improwizacją opartą na pieśniach ku czci patrona bielskiej katedry.

Program koncertu ukazał bogactwo europejskiej literatury organowej – od baroku po romantyzm i muzykę improwizowaną. Na otwarcie zabrzmiało monumentalne „Preludium i fuga Es-dur” BWV 552 Johanna Sebastiana Bacha, jedno z najwybitniejszych dzieł organowych lipskiego kantora, często określane mianem „organowego Credo” ze względu na swoją symbolikę odnoszoną do tajemnicy Trójcy Świętej.

Następnie wykonawca sięgnął po „Fantazję f-moll” Wolfganga Amadeusza Mozarta, ukazując mniej znane oblicze kompozytora kojarzonego przede wszystkim z twórczością symfoniczną i operową. Liryczny charakter koncertu podkreśliła także „Melodia” op. 59 nr 11 Maxa Regera – kompozytora, którego twórczość stanowi pomost między tradycją bachowską a późnym romantyzmem.

Kulminacyjnym punktem pierwszej części recitalu była pełna wirtuozerii „Toccata” Eugène’a Gigouta – jeden z najbardziej rozpoznawalnych utworów francuskiej literatury organowej, często wykonywany podczas uroczystych koncertów i liturgii.

Publiczność usłyszała również organowe opracowania dzieł znanych z muzyki wokalnej i patriotycznej. W programie znalazł się poruszający chór „Va, pensiero” z opery Nabucco Giuseppe Verdiego – symbol tęsknoty za ojczyzną i wolnością – oraz słynny „Polonez Pożegnanie Ojczyzny” Michała Kleofasa Ogińskiego.

Słuchacze usłyszeli trzyczęściową improwizację Arkadiusza Popławskiego opartą na melodiach pieśni ku czci św. Mikołaja: „Naszym świętym gospodarzem”, „Krzyknijmy wszyscy” oraz „Kochamy obraz, wita nas z ołtarza”. Improwizacja, nawiązująca do patrona bielskiej katedry, połączyła tradycję muzyki liturgicznej z żywą sztuką improwizacji organowej, od wieków stanowiącą jeden z najwyżej cenionych przejawów kunsztu organistów.

II Katedralny Festiwal Muzyki Organowej i Kameralnej kontynuuje tradycję koncertów organizowanych w bielskiej katedrze. Ukazuje zarówno piękno zabytkowego instrumentu, jak i bogactwo muzyki sakralnej. Organizatorzy podkreślają, że festiwal ma nie tylko wymiar artystyczny, ale również ewangelizacyjny – pozwala odkrywać duchowe przesłanie muzyki wykonywanej w przestrzeni świątyni.

Kolejne koncerty festiwalu zaplanowano na lipcowe i sierpniowe soboty. W ich programie znajdą się występy uznanych organistów i muzyków kameralnych, prezentujących dzieła największych kompozytorów muzyki organowej oraz własne interpretacje i improwizacje.

fot. Marian Szpak